Verhalen uit het atelier #2: De Egg Chair van generatie op generatie

Het verhaal van Casper en zijn Egg Chair

Casper vertelt het verhaal van ‘zijn’ Egg Chair: “Deze Egg Chair stond bij mijn opa en oma in Baarn. Ik denk dat de foto rond 1979 is genomen. Zij kochten de stoel halverwege de jaren zestig in Amsterdam, vermoedelijk toen mijn opa, net als veel anderen, profiteerde van de naoorlogse economische groei. De stoel was een klein symbool van vooruitgang: eindelijk wat luxe, eindelijk iets bijzonders in huis.

“Dat was goed bedoeld, maar volgens mijn vader niet helemaal geslaagd”

Op de foto zit ik als driejarig jongetje op schoot bij mijn vader, in diezelfde stoel. Na het overlijden van mijn opa in 1986 bleef de stoel bij mijn oma staan. Zij liet hem op een gegeven moment opnieuw bekleden. Dat was goed bedoeld, maar volgens mijn vader niet helemaal geslaagd. Er waren drie knopen in de rugleuning gezet om de stof strak te trekken. Iets wat hem altijd een beetje stoorde.”
 

Laat hem goed herstofferen door iemand met verstand!

“Na het overlijden van mijn oma verhuisde de stoel met mijn vader mee naar Leiden. Ook daar bleef hij jarenlang in gebruik. Toen mijn ouders uiteindelijk nieuwe stoelen kochten, kwam deze klassieker naar mij met het advies van mijn vader om hem ‘ooit eens goed te laten herstofferen, door iemand die er echt verstand van heeft’. Dat ‘ooit’ werd werkelijkheid bij mijn verhuizing van Voorburg naar Scheveningen. Een korte zoektocht bracht me bij Meubelstoffeerderij.nl in Den Haag. Zij hebben de stoel en hocker nieuw leven ingeblazen.

Mijn vader is helaas in 2024 overleden. Maar ik weet zeker dat hij, waar hij nu ook is, met een glimlach naar het resultaat kijkt. Good job done.”
 

Dennis vertelt het verhaal uit het atelier

Toen de Egg Chair het atelier binnenkwam, was één ding direct zichtbaar: de knopen in de rugleuning. Dat is geen detail waar je overheen kijkt. Een holle vorm in bekleding kan op verschillende manieren worden gevolgd. Er kan voor worden gekozen het oppervlak te verdelen door naden toe te voegen en het materiaal in meerdere panden op te splitsen. Net als bij kledingontwerp wordt het oppervlak verdeeld: vouwen worden omgezet in naden, of er wordt juist ruimte gecreëerd waardoor de stof de holle vorm kan volgen zonder te forceren.

Bij meubelbekleding maken de naden die daarbij ontstaan het mogelijk om de bekleding aan de binnenzijde te fixeren, zonder dat dit aan de buitenkant zichtbaar is. Een klassiekere stoffeertechniek om een holle vorm te volgen, is het gebruik van knopen.
 

De Egg Chair wordt bekleed uit één stuk, zonder knopen

Bij een Egg Chair ligt dat anders. Dit ontwerp wordt bekleed uit één stuk, zonder zichtbare naden. Een ontwerpkeuze die resulteert in een strak en modern ogend object, waarbij de bekleding ‘als gegoten’ oogt. In dat geval is er in feite maar één manier om de vorm correct te volgen: door de bekleding volledig te verlijmen op de ondergrond.

“Maar voor dit meubel zijn ze simpelweg verkeerd en eerlijk gezegd zeer pijnlijk om te zien”

Die werkwijze stelt hoge eisen aan wat er onder de bekleding zit. De ondergrond moet, conform het productiejaar, volledig hersteld en opnieuw opgebouwd zijn. Anders is het vergelijkbaar met het schilderen van een oude deur zonder eerst te schuren of te plamuren: van een afstand overtuigend, maar bij nadere inspectie zonde van het werk.

Drie knopen in de rug van een Egg Chair

De drie knopen in de rug van deze Egg Chair zijn technisch en historisch te verklaren. “Maar voor dit meubel zijn ze simpelweg verkeerd en eerlijk gezegd zeer pijnlijk om te zien,” zegt Dennis. Niet omdat het slecht bedoeld is, maar omdat het laat zien dat het oorspronkelijke ontwerp niet is begrepen. Dat is precies het verschil tussen restaureren en opnieuw bekleden.
 

De Egg Chair kent meerdere generaties en uitvoeringen

De Egg Chair kent meerdere generaties en uitvoeringen die voor een leek wellicht identiek lijken, maar die aan de binnenkant wezenlijk van elkaar verschillen. Meubelstoffeerderij.nl werkt daarom met vier verschillende mallen voor dit model. Het herstel begint niet bij smaak of interpretatie, maar bij kennis van het ontwerp en zijn geschiedenis.

Zo had de eerste versie van de Egg geen los zitkussen, maar een geïntegreerd zitvlak, een detail dat bepalend is voor de volledige opbouw.

Sommige verschillen zijn zichtbaar aan de buitenkant. Een goed voorbeeld is de verdeling van de stof in de achterrug. Tot eind jaren tachtig werd de achterzijde van de Egg uit twee stukken stof opgebouwd, waardoor ook de achterkant grotendeels naadloos oogde. Begin jaren negentig voegde de fabrikant hier, in het zicht, twee naden aan toe, van de poot tot aan de armleuningen.
 

Het deed een beetje pijn

“Dat is opzich een begrijpelijke productieaanpassing, en ik ben er na al die jaren aan gewend. Maar bij de introductie deed ook dat eerlijk gezegd even pijn. Niet omdat het slecht is, maar omdat het iets verandert aan een ontwerp dat juist zo sterk was in zijn vanzelfsprekende eenvoud.” zegt Dennis.
 

Meubels waar zichtbaar van is gehouden

Aan de andere kant maken juist dit soort goedbedoelde ingrepen het werk ook dankbaar. Wanneer een meubel in een goed gebruikte of aangepaste staat binnenkomt, weten zij één ding zeker: het verschil zal groot zijn. Niet alleen zichtbaar, maar ook voelbaar. Voor hen, omdat het vaktechnisch weer klopt. En voor de eigenaar, omdat de stoel terug is zoals hij ooit is gekozen, door de eigenaar zelf of, zoals in het geval van Casper, door zijn grootouders.

"Dit zijn meubels waar zichtbaar van is gehouden"

“Dat moment, wanneer een meubel het atelier verlaat en wordt opgehaald, blijft bijzonder. Dit zijn meubels waar zichtbaar van is gehouden. Om daar op een verantwoorde manier aan te mogen bijdragen en het verhaal voort te zetten, is dankbaar werk.”

Casper koos voor zijn Egg Chair de stof Kvadrat Hallingdal 65 kleur 660, dit is een vermening van de kleuren 563 en 960. 

Volgende keer in deel 3: voor nieuwe generaties
Beeld: Meubelstoffeerderij.nl en de Egg Chair van Casper

Meubelstoffeerderij.nl is in 1995 gestart door Dennis van der Burch, wat toen nog ‘Stoffeeratelier voor designmeubelen’ heette. Meubelstoffeerderij.nl is gespecialiseerd in de restauratie en herstoffering van designklassiekers en is servicepartner van B&B Italia, Cassina, Vitra en Tecno in Nederland. 

Word onderdeel van onze nieuwe design community en blijf op de hoogte van deel 2 van 'Verhalen uit het atelier', designnieuws, unieke verhalen, tips, binnenkijkers en inspiratie! Join the designweb community via de onderstaande button!

schrijf je in